Czym jest FED?

21 Lis 2018

FED, Federal Reserve System, Federal Reserve to wszystko to nazwy jednej z najbardziej wpływowych ”organizacji” w światowych finansach. Mowa tu oczywiście o banku centralnym Stanów Zjednoczonych. Wielu z nas pewnie nieraz słyszało, także w kontekście słów: wymiana walut i kursy walut, że FED “znowu podwyższył stopy procentowe” albo “kolejna obniżka stóp w Stanach”. Jednak niewiele osób wie, czym tak naprawdę ta Rezerwa Federalna jest.

Banki centralne

Rozważając nad bankami centralnymi należałoby zastanowić się najpierw czym banki centralne w ogóle są. Banki centralne to rodzaj instytucji, która odpowiedzialna jest za prowadzenie bieżącej polityki monetarnej państwa. Dodatkowo też odpowiada za poprawne funkcjonowanie systemu bankowego. Bank centralny może być zarówno zależny od państwa, jak również działać niezależnie samemu, ustalając cele i narzędzia. To wszystko wpływa później też na kurs dolara.

Historia FED

Rezerwa Federalna, odpowiednik polskiego NBP, jako bank centralny Stanów Zjednoczonych zaczął funkcjonować w 1913 roku na mocy Ustawy o Rezerwie Federalnej. Jednak początków tej organizacji można upatrywać znacznie wcześniej. Zaczęło się od Pierwszego Banku Stanów Zjednoczonych oraz Drugiego Banku Stanów Zjednoczonych, które poprzez sieć swoich oddziałów usprawniały transfer środków, dolarów, na obszarze Ameryki. W kolejnych jednak latach od 1837 do 1862 roku na terenie Stanów Zjednoczonych nie działał oficjalnie żaden bank centralny, co doprowadziło do powstania niemałego zamieszania. Banki bowiem działały na podstawie regulacji stanowych, a te różniły się od siebie. Doprowadziło to do emitowania różnych banknotów oraz zasad funkcjonowania samych banków. Brak spójnych zasad, w tamtym czasie, niejednokrotnie doprowadzał do instytucje bankowe do bankructwa. Dopiero w 1863 roku wprowadzono do obiegu ujednolicone środki płatnicze, dolary amerykańskie, a wszystkie banki w Stanach zostały objęte nadzorem i wspólnymi regulacjami. Od tej pory nad amerykańskim systemem bankowym czuwał Urząd Kontrolera Waluty, który funkcjonuje do dziś.

Początki FED

Kształt dzisiejszej Rezerwy Federalnej zaczął powstawać nieco później. Dopiero kryzys na Wall Street w 1907 roku, po którym ludzie masowo zaczęli wypłacać dolary z banków, zaczęto poważnie zastanawiać się nad stworzeniem instytucji, która zagwarantuje bezpieczeństwo systemu bankowego. W 1910 roku w Jekyll Island podczas spotkania wąskiego grona osób z tamtejszej elity świata finansów powstał projekt mający być fundamentem pod stworzenie amerykańskiego banku centralnego. Jednak poprzez zawirowania polityczne projekt ten musiał poczekać do wyborów prezydenckich w 1912 roku. Wtedy to nowa głowa państwa, Woodrow Wilson, widząc potrzeby zreformowania systemu bankowego w USA powołał szereg ekspertów. Ostatecznie, po długich rozmowach ustawa powołująca amerykański bank centralny została uchwalona przez Kongres w dniu 23 grudnia 1913 roku. Od tej pory Rezerwa Federalna rządzi polityka pieniężna Stanów Zjednoczonych po dziś dzień.

Organy FED

Obecnie System Rezerwy Federalnej dzieli się na 3 główne organy. Są to Rada Gubernatorów, 12 Banków Systemu Rezerwy Federalnej oraz Komisja ds. Operacji Otwartego Rynku.

Jako jeden z organów FED, Komitet ds. Operacji Otwartego Rynku odpowiedzialny jest za kreowanie polityki monetarnej Stanów Zjednoczonych, a także za nadzór nad operacjami otwartego rynku czy wpływaniem na podaż pieniądza. Dodatkowo na posiedzeniach FOMC zapadają najważniejsze decyzje dotyczące stóp procentowych w USA.

Banki Systemu Rezerwy Federalnej poza kompetencjami zarezerwowanymi dla Rady Gubernatorów i FOMC pełnią niejako funkcję banków centralnych na podlegających im obszarach.

Rada Gubernatorów odpowiada za kształtowanie polityki pieniężnej oraz obejmuje nadzór nad systemem bankowym. Składa się ona z 7 członków wybieranych na 14-letnią kadencję. Aktualnie stanowisko Przewodniczącego rady Gubernatorów Systemu Rezerwy Federalnej Stanów Zjednoczonych należy do Jeroma Powella.

Zgodnie z ustawą z 1913 roku do głównymi celami FED-u jest dążenie do zapewnienia stabilności cen, utrzymania stabilności w zakresie długoterminowych stóp procentowych, a także dążenie do zmaksymalizowania zatrudnienia. Dodatkowo, jako cele Rezerwy wymienia się również pilnowanie wzrostu gospodarczego, stabilności na rynkach walutowych oraz wsparcie systemu finansowego.

Zadania FED

Do głównych zadań tego organu należy w głównej mierze nadzór nad bankami, prowadzenie polityki monetarnej Stanów Zjednoczonych, udział w rozliczeniach pieniężnych, kontrola stanów gotówki w obiegu. Ponadto do zadań FEDu-u należy prowadzenie badań ekonomicznych oraz edukacja obywateli w kwestiach związanych z ekonomią.

Należy również pamiętać, że System Rezerwy Federalnej jest jednym z najbardziej wpływowych organów nie tylko w Stanach Zjednoczonych, ale i na całym świecie. Bowiem na jego decyzje z uwagą patrzy nie tylko cały świat finansowy. Na podstawie jego decyzji inwestorzy podejmują swoje działania. Można zatem, śmiało powiedzieć, że FED i jego członkowie w znacznej mierze, pośrednio i bezpośrednio, kreują wygląd światowych rynków finansowych i pośrednio kursów walut.

 

Mateusz Wielewicki